Lívið í havinum er í vanda, um korallirnar doyggja

Vandi er fyri lívinum í heimshøvunum, um korallirnar og koralrivini doyggja, sigur viðurkendi avstralski havlívfrøðingurin John Veron í samrøðu við amerikanska sjónvarpið CNN.

Sum dømi nevnir hann "Great Barrier Reef" uttanfyri landnyrðings-strond Australia, har korallirnar fleiristaðni eru deyðar.

Korallir eru eisini í øðrum høvum, og granskarin sigur, at tá millum fjórðingurin og triðingurin av øllum livandi eitt tíðarskeið heldur til millum korallir, er vandi fyri, at millum fjórðingurin og triðingurin av fiski og øðrum djóralívi í havinum fer at hvørva.

- Heilar vistskipanir standa fyri falli, og tað verður ein umhvørvisvanlukka, sigur John Vernon. Hann hevur granskað korallir og koralriv í fleiri áratíggju og hevur skrásett vistskipanirnar í Great Barrier Reef.

Koralrivini doyggja av mannaávum

John Vernon er 73 ára gamal, og byrjaði granskingararbeiði sítt í sjeytiárunum. Tá ivaðist hann í, um mannaættin var før fyri at ávirka umhvørvið, men nítiárini sannføru hann um, at koralrivini doyðu av mannaávum. Tað hendir, tí luftdálking ger høvini súrari og heitari.

- Korallirnar doyggja av koltvísúrni, og steðga vit ikki hesum skaðiliga útláti, fer tað at halda fram, so einfalt er tað, sigur John Veron við CNN.

Í Avstralia hevur stjórnin sett eina ætlan í verk, sum hevur til endamáls at bjarga tí av stóra rivinum, ið bjargast kann. Men granskarar hava funnist at ætlanini, tí hon ikki viðurkennir, at veðurlags- og umhvørvisbroytingar eru stóra hóttanin ímóti rivinum.

Universitetið í Queensland í Avstralia legði fyrr í ár eina kanning fram, sum vísir, at bert 13 prosent av heimshøvunum eru eftir, sum kunnu metast at vera óspilt náttúra. Tað vil siga, at hvørki fiskiskapur ella skipaferðsla órógvar lívið í sjónum.

James Watson, professari á Oueensland universitetinum segði, tá kanningin varð løgd fram, at stórur tørvur er á at seta tiltøk í verk, sum verja havumhvørið.

-----